Jan Švankmajer – Bohemya’da Stalinizmin Ölümü (1990)

Švankmajer, Bohemya’da Stalinizmin Ölümü adlı kısa filmini, “Bir ajit-prop” alt başlığıyla yaptı.

1948 Sovyet hakimiyetinden 1989’da “Kadife Devrim”e kadar Çekoslavakya tarihine kendi sürrealist sanat anlayışı ve politik görüşünü birleştirerek yorumlayan yönetmen, 2. Dünya Savaşı sonrasından başlayarak 89’daki Kadife Devrim’le birlikte, ülkedeki Stalinizmin bitişini gösteriyor. Ameliyat masasında kesilen Stalin büstünden, tek tipleştirilmiş işçilere kadar bir dizi sıkıntılı süreci aktarıyor. Bu film ile Švankmajer hiç yapmadığı kadar açık bir şekilde politik görüşünü de deklare etmiş oluyor.

Švankmajer, yetmişli yıllarda Prag Sürrealist Grubu’na katılmıştı. Sürrealizmi sadece bir estetik hareket olarak değil; politik görüş, ideoloji olarak benimsedi. Bu yanıyla bir militan sinemacı da sayılır.